Fransa’da protestolar sırasında kullanımı gündeme gelen Bitchat, internet ve mobil şebeke olmadan mesajlaşma olanağı sunuyor. Twitter’ın kurucu ortaklarından Jack Dorsey’nin geliştirdiği uygulama, telefonları Bluetooth üzerinden birbirine bağlayarak yerel bir iletişim ağı oluşturuyor. Ancak bu ağın çalışması için yakınlarda uygulamayı kullanan başka telefonların bulunması gerekiyor.
Fransa’daki protestolar, günlük hayatın vazgeçilmezlerinden biri haline gelen internet bağlantısına alternatif arayışını da gündeme taşıdı. Ekim ayında düzenlenen gösteriler sırasında adından söz ettiren Bitchat, telefonların baz istasyonlarına bağlanmadan birbirleriyle mesaj alışverişi yapabilmesini sağlıyor.
Fransız teknoloji yayını Android MT, uygulamanın 24 Ekim’deki mobilizasyon sırasında manifestocular arasındaki iletişimde öne çıktığını aktardı. Le Parisien ise sosyal medyada yaklaşan gösteriler öncesinde Bitchat’i indirme çağrılarının yayıldığını bildirdi. Uygulama, 22 Ekim itibarıyla Fransa App Store’unun “Sosyal Ağlar” kategorisinde birinci sıraya yükseldi.
Protestolar ve şebeke kesintisi ilgiyi artırdı
Bitchat’e yönelik ilginin yükseldiği dönemde Fransa’da geniş çaplı bir telekomünikasyon kesintisi de yaşandı. Orange’ın 21 Ekim’deki mobil şebeke arızası, bazı aboneleri yaklaşık 10 saat boyunca iletişim sorunlarıyla karşı karşıya bıraktı.
Şebeke kesintisi ve protestolar sırasında iletişimin nasıl sürdürülebileceğine ilişkin tartışmalar aynı döneme denk geldi. Bitchat’in yükselişi, internet erişiminin günlük iletişim için ne kadar kritik hale geldiğini ve bu erişim aksadığında alternatif araçlara duyulan ihtiyacı görünür kıldı.
Mesajlar telefondan telefona taşınıyor
Temmuz 2025’te Jack Dorsey tarafından duyurulan Bitchat’in çevrimdışı iletişim özelliğinin temelinde Bluetooth Low Energy, yani düşük enerjili Bluetooth teknolojisi bulunuyor. Yakındaki telefonlar birbirlerini keşfediyor; mesajlar gerektiğinde aradaki diğer cihazlar üzerinden aktarılıyor.
“Mesh” olarak adlandırılan bu ağ yapısında her telefon, iletişim zincirinin bir parçasına dönüşebiliyor. Böylece iki kişinin doğrudan Bluetooth menzilinde bulunmadığı durumlarda da arada uygun bağlantılar varsa mesajın iletilmesi mümkün olabiliyor. Uygulamanın resmi açıklamasına göre çevrimdışı iletişim için mobil veri paketi veya Wi-Fi bağlantısı gerekmiyor. Uygulama, telefon numarasıyla kayıt ya da kullanıcı hesabı oluşturulmasını da istemiyor.
“İnternetsiz” demek sınırsız erişim demek değil
Bitchat’in çalışma biçimi, dünyanın herhangi bir yerindeki kişiye bağlantısız ulaşılabileceği anlamına gelmiyor. Çevrimdışı mesajlaşma, yakın çevredeki cihazların oluşturduğu ağla sınırlı.
Uygulamayı kullanan telefonların birbirinden uzaklaşması veya aradaki bağlantı zincirinin kopması iletişimi etkileyebiliyor. Bu nedenle sabit ve her ortamda geçerli bir kapsama mesafesinden söz etmek mümkün değil. Kalabalıktaki kullanıcı yoğunluğu, fiziksel engeller ve cihazların çalışma koşulları belirleyici oluyor.
Bitchat’in internet üzerinden çalışan ayrı özellikleri de bulunuyor. Projenin teknik belgelerine göre Nostr protokolünü kullanan konum temelli sohbet kanalları ve uzak mesafeli bağlantılar internet erişimine ihtiyaç duyuyor. Dolayısıyla uygulamadaki bütün iletişim seçenekleri çevrimdışı çalışmıyor.
Özel mesaj ile açık kanal aynı şey değil
Bitchat, Bluetooth üzerinden gönderilen özel mesajlarda uçtan uca şifreleme kullanıyor. Ancak bu özellik, uygulamadaki her paylaşımın gizli olduğu anlamına gelmiyor.
Projenin güvenlik belgelerine göre herkese açık kanallardaki içerikler, kullanıcı takma adları ve açık anahtarlar tasarım gereği kamusal. Ayrıca yakındaki bir Bluetooth cihazının varlığı radyo menzilindeki kişilerce tespit edilebiliyor. Bu nedenle uygulamanın internetten bağımsız çalışması, kullanıcıların görünmez veya bütünüyle izlenemez olduğu anlamına gelmiyor.
Gösterilerden afetlere uzanan kullanım alanı
Bitchat’in kullanım alanları protestolarla sınırlı değil. Geliştiriciler, uygulamayı doğal afetlerde, internet kesintilerinde ve bağlantının sınırlı olduğu bölgelerde yerel iletişimi sürdürmeye yönelik bir araç olarak da konumlandırıyor.
Bu yaklaşımın temel koşulu ise aynı: İletişim kurulacak çevrede uygulamanın önceden yüklenmiş olduğu yeterli sayıda cihaz bulunması. Fransa’da artan ilgi, telefonların yalnızca şebekeye bağlanan uç noktalar değil, gerektiğinde birbirleri arasında iletişim ağı kurabilen araçlar olarak da kullanılabileceğini gösteriyor.
Bir Cevap Yazın